My analizujemy lokaty, Ty je wybierasz

Fundusz z lokatą. Czym jest i czy warto z niego skorzystać?

Portrait
Rafał Janik
Aktualnie kończy doktorat z zakresu rynków finansowych. Uwielbia liczby, wykresy i dane. W wolnym czasie trenuje kolarstwo oraz wspinaczkę. Jego hobby to literatura i astronomia.
Fundusz z lokatą. Czym jest i czy warto z niego skorzystać?

Fundusz z lokatą to produkt finansowy stanowiący połączenie tradycyjnego depozytu bankowego z funduszem inwestycyjnym. Tego typu oferty gwarantują bardzo atrakcyjny zarobek z części lokacyjnej oraz możliwość osiągnięcia dużych zysków z części inwestycyjnej. W tekście przyglądamy się aktualnej ofercie funduszy z lokatą. Zwracamy również uwagę na towarzyszące im czynniki ryzyka.

Choć w artykule posługujemy się terminem „fundusz z lokatą”, to w poszczególnych bankach możemy spotkać się także z innymi nazwami, np.: „program lokacyjny”, „lokata z inwestycją”, czy “lokata w pakiecie z funduszem”. Niezależnie od nazewnictwa jest to de facto ten sam produkt. Jego istotą jest połączenie standardowej lokaty terminowej (określanej też częścią lokacyjną) z funduszem inwestycyjnym (część inwestycyjna).

Cechą charakterystyczną tego typu produktów jest bardzo wysokie oprocentowanie części lokacyjnej. W przypadku najlepszych ofert sięga ono aż 5%. Dla porównania średnia dla całego rynku lokat to aktualnie niespełna 1,5%. Trzeba jednak zaznaczyć, że na część lokacyjną trafia tylko określony odsetek wpłacanych pieniędzy. W zależności od konkretnej oferty (o tym za chwilę) jest to od 30% do 70%. Reszta zasila część inwestycyjną, czyli fundusz inwestycyjny (zazwyczaj jako klienci możemy wybierać między kilkoma rodzajami funduszu o zróżnicowanym poziomie ryzyka).

Samodzielna wpłata
Choć fundusze z lokatą oferowane są jako jeden produkt finansowy, to tak naprawdę są to dwa niezależne instrumenty. Co ważne – z uwagi na obowiązujące przepisy prawne (m.in. dyrektywa MiFID), jako klienci musimy samodzielnie dopełnić formalności w dwóch odrębnych miejscach – banku i funduszu inwestycyjnym. W tym pierwszym zakładamy lokatę, natomiast w funduszu dokonujemy wpłaty na część inwestycyjną. A co, jeśli zechcemy przechytrzyć bank i wpłacimy pieniądze wyłącznie na atrakcyjną lokatę, natomiast zrezygnujemy z ryzykownej inwestycji w fundusze? Niestety bankowcy przygotowali się na taką ewentualność. Jeśli w ciągu kilku dni od otwarcia lokaty nie dokonamy wpłaty na rzecz funduszu, oprocentowanie takiego depozytu znacząco spadnie (np. z 5% do 0,5%). Tym samym oszczędzanie w ten sposób stanie się zupełnie nieopłacalne.

Wady funduszy z lokatą

Niestety, mimo bardzo atrakcyjnych warunków depozytowych, fundusze z lokatą nie są produktami bez wad. Prawdopodobnie największą z nich jest ryzyko, że pieniądze znajdujące się w części inwestycyjnej (a więc w funduszu) stracą na wartości. W skrajnym przypadku straty mogą przewyższyć to, co zyskamy na części depozytowej.

Istotę tego problemu demonstrujemy na poniższym schemacie. Prezentuje on sytuację, w której klient ulokował w funduszu z lokatą 10 tys. zł. Połowa z tej kwoty trafiła na 3-miesięczną lokatę z oprocentowaniem 5%. Z kolei druga połowa została zainwestowana w funduszu inwestycyjnym. Po upływie kwartału część lokacyjna przyniosła mu 62 zł zysku netto. Natomiast w przypadku części inwestycyjnej możliwe są dwa scenariusze – negatywny i pozytywny.

fundusz z lokatą - schemat działania
Kliknij, aby powiększyć

W tym pierwszym, po 3-miesiącach inwestowania wartość funduszu spada. W naszym przykładzie przyjęliśmy, że strata to 2%, choć w rzeczywistości może być ona o wiele większa. W konsekwencji - nawet po uwzględnieniu zysku z lokaty – oznacza to, że oszczędzający po upływie jednego kwartału będzie posiadał mniej pieniędzy, niż przed rozpoczęciem inwestycji.

Jest też scenariusz pozytywny, w którym funduszu osiąga dodatnią stopę zwrotu. W takim przypadku oszczędzający zyska podwójnie: zarówno na odsetkach z lokaty, jak i zyskach jakie osiągnął dla niego fundusz inwestycyjny.

Problem w tym, że nie wiadomo, który scenariusz się zmaterializuje. Sprawy mogą przybrać korzystny dla oszczędzającego obrót, ale niemal tak samo prawdopodobne jest to, że zrealizuje się wariant negatywny.

Zysk z lokaty z funduszem
Kliknij, aby powiększyć

Przynajmniej częściowym rozwiązaniem tego problemu jest wybranie funduszu o niskim poziomie ryzyka inwestycyjnego, np. funduszu oszczędnościowego lub obligacji skarbowych. Niestety taka decyzja znacznie obniży nasz potencjalny zysk. W ostatnich latach tego typu bezpieczne fundusze zarabiały średniorocznie ok. 2%. Zakładając, że podobne wyniki osiągnęłyby także w przyszłości, byłaby to przysłowiowa kotwica dla naszych inwestycji. Co z tego, że osiągnęliśmy satysfakcjonujący zysk na lokacie, kiedy pozostała część środków przyniosła nam już znacznie niższy zarobek.

Z tego powodu osoba zainteresowana funduszem z lokatą stoi przed poważnym dylematem. Albo założy wysoko oprocentowaną lokatę i zaakceptuje ryzyko, że na części inwestycyjnej może stracić (jeśli wybierze bardziej ryzykowny fundusz, np. akcyjny), albo też dość mocno ograniczy swoją potencjalną stopę zwrotu, jeśli wybierze np. fundusz obligacji. Wybór konkretnej opcji zależy tak naprawdę od parametrów danej oferty.

Przegląd ofert lokaty z funduszem

Skoro wywołaliśmy już temat konkretnych ofert, pora przyjrzeć się charakterystyce funduszy z lokatą oferowanych przez polskie banki. Aktualnie tego typu produkty znaleźć możemy w sześciu instytucjach.

Lokaty z funduszem dostępne w polskich bankach

Bank 

Nazwa produktu 

Minimalna kwota inwestycji 

Oprocentowanie lokaty 

Czas trwania lokaty 

Udział części depozytowej 

Alior Bank 

Lokata z inwestycją 

4 000 zł 

3% 

3 miesiące 

30% 

Bank Pocztowy 

Lokata z funduszem 

500 zł 

4,50% 

3 miesiące 

50% 

Credit Agricole 

Zyskowny Duet 

4 000 zł 

5% 

3 miesiące 

50%* 

eurobank 

Lokata w Kapitalinym Duecie 

5 000 zł 

5% 

4 miesiące 

50% 

ING 

Lokata z Funduszem 

4 000 zł 

3,50% 

3 miesiące 

30% 

Millennium 

DuetPlus 

2 000 zł 

3,5% lub 3% 

3 lub 6 miesięcy 

50% 

Jeśli chodzi o część lokacyjną, to na daną chwilę najlepiej prezentują się produkty dostępne w eurobanku i Credit Agricole. W obu przypadkach oferowane oprocentowanie to aż 5%. Minimalnie mniej, bo 4,5% zyskać można natomiast w ramach "Lokaty z funduszem" w Banku Pocztowym. W pozostałych przypadkach oferowane oprocentowanie wynosi już znacznie mniej – przykładowo w ING jest to 3,5%, natomiast w Alior Banku tylko 3% (czyli tyle samo, ile na tej lokacie terminowej w Alior Banku).

Jeśli chodzi natomiast o proporcje pomiędzy częścią lokacyjną a inwestycyjną, to w większości przypadków kształtują się one po równo tj. zarówno na lokatę jak i na konto funduszu wpłaca się po 50% inwestowanych środków. Wyjątki to Alior Bank i jego Lokata z inwestycją, gdzie na lokatę trafia tylko 30% pieniędzy oraz Credit Agricole oferujący wariant, w którym na lokatę wpłacić można aż 70% posiadanych pieniędzy.

Ile można efektywnie zarobić?

Oszacowanie potencjalnego zysku z lokaty z funduszem jest dość problematycznym zadaniem. Wprawdzie zarobek z części lokacyjnej jest łatwy do wyliczenia (wystarczy do tego prosty kalkulator), to jednak o części inwestycyjnej już tego nie powiemy. Jak pokazuje historia, wyceny poszczególnych funduszy mogą się bardzo mocno wahać. Jeśli na giełdzie zapanuje hossa, a my ulokujemy pieniądze w funduszu akcji, zwrot z naszej inwestycji może przekroczyć 10% w skali roku. Ale jeśli notowania giełdowych spółek polecą na łeb na szyję, wówczas cała inwestycja zakończy się stratą.

Nieco łatwiejsze jest szacowanie potencjalnych zysków w przypadku funduszy rynku dłużnego (a więc takich, które inwestują głównie w obligacje). W ich przypadku stopy zwrotu w długiej perspektywie czasowej są względnie stałe. I właśnie historyczne wyniki tego typu funduszy wykorzystamy do obliczenia zysku, jaki potencjalnie może przynieść nam lokata z funduszem.

Jak oszacowaliśmy oczekiwaną stopę zwrotu z funduszu z lokatą?
W tekście przyjęliśmy stosunkowo prostą metodykę wyznaczania oczekiwanej stopy zwrotu z inwestycji w dany fundusz z lokatą. W obliczeniach przyjęliśmy, że w ramach części inwestycyjnej kupujemy jednostki funduszu charakteryzujące się najwyższym poziomem bezpieczeństwa. Przykładowo – w ramach produktu o nazwie Lokata z Funduszem w ING oferowanych jest pięć różnych funduszy. Najbezpieczniejszym z nich (mającym najniższy wskaźnik SRRI) jest fundusz Krótkoterminowych obligacji. I to właśnie ten fundusz uwzględnialiśmy w naszych wyliczeniach. Za oczekiwaną stopę zwrotu z tego funduszu przyjęliśmy natomiast jego średnioroczną stopę zwrotu liczoną na podstawie wyników za ostatnie 36-miesięcy.

Potencjalny zysk z inwestycji w Lokatę z funduszem

Bank 

Nazwa produktu 

Nazwa funduszu nabywanego w ramach części inwestycyjnej  

Oczekiwana stopa zwrotu* 

Alior Bank 

Lokata z inwestycją 

Alior Oszczędnościowy 

ok. 2,5% 

Bank Pocztowy 

Lokata z funduszem 

Pocztowy Stabilny SFIO 

ok. 3,6% 

Credit Agricole 

Lokata 5% w pakiecie z funduszem 

Amundi Ostrożny Inwestor 

ok. 3,6% 

ING 

Lokata z Funduszem 

Krótkoterminowych obligacji 

ok. 2,9% 

Millennium 

DuetPlus 

Obligacji korporacyjnych  

ok. 2,7% 

Jak widzimy w powyżej tabeli, potencjalnie najwyższym zyskiem charakteryzują się „Lokata 5% w pakiecie z funduszem” oferowana przez Credit Agriole oraz Lokata z funduszem w Banku Pocztowym. W obu przypadkach potencjalną stopę zwrotu oszacowaliśmy na poziomie ok. 3,6% w skali roku. W pozostałych przypadkach potencjał do zysków był już znacznie niższy i nie przekroczył 3%. W obliczeniach pominęliśmy eurobank, który w ramach części inwestycyjnej nie oferuje żadnego funduszu o charakterze dłużnym.

Podsumowanie

Lokata z funduszem to bardzo uniwersalny produkt, który powinien przypaść do gustu szerokiemu gronu klientów. Osoby ceniące sobie przede wszystkim bezpieczeństwo w ramach części inwestycyjnej mogą ulokować swoje środki np. w funduszu obligacji i tym samym zyskać atrakcyjną alternatywę wobec tradycyjnych lokat bankowych.

Jak wyliczyliśmy w tekście, takie podejście pozwala oczekiwać zysku na poziomie od 2,5% do ponad 3,5%. Natomiast klienci celujący w wyższy zarobek, bezpieczny fundusz obligacji mogą zastąpić czymś bardziej ryzykownym, np. funduszem akcji. Przy pomyślnych wiatrach takie podejście może przynieść im nawet dwucyfrową stopę zwrotu (oczywiście przy proporcjonalnym ryzyku straty). Jak widzimy, wszystko tak naprawdę zależy od preferencji klienta.

Przeczytaj także

Komentarze